شعر و ادب

۱۴۰۵ شهریور ۱۵, یکشنبه

Photo of Ahmad Mahmood Imperator — September 6, 2026, Kabul

تصویر احمد محمود امپراطور ۱۵ سنبله ۱۴۰۵ خورشیدی کابل

۱۴۰۵ شهریور ۱۲, پنجشنبه

بوسه ای بی اجازه می خواهم

اشعار احمد محمود امپراطور

بوســـه ای بی اجازه می خواهم

غزلی نغـــــز و تازه می خواهم

شــــــام از دست پخت ای مهرو

قــــابلی و دوپیــــازه می خواهم

قدمت روی چشــــــم من امـــــا

تهی رانــــت جمـازه می خواهم

در و دیــــــوار شهر قلبــــــم را

زینـــتِ از خــــوازه می خواهم

پای بگذار در حریـــــــم دلــــم

آتشــــــم زن گــدازه می خواهم

تنـــگ میگیرمت در آغوشــــم

سـر خود را به مازه می خواهم

بری نامــــــرد دشمنانت همیش

چـــارتکبیر، جنــازه می خواهم

تو که محمود خود خـــــریداری

سینــــــه ام را مغازه می خواهم

------------------------------

دوشنبه 13 سنبله 1396 آفتابی

که برابر میشود به 04 سپتمبر 2017 ترسایی

سرودم

احمد محمود امپراطور

۱۴۰۵ شهریور ۹, دوشنبه

Biography of Ahmad Mahmood Imperator

Ahmad Mahmood Imperator is an Afghan poet, writer, reciter, and graphic artist. He was born on 3 March 1985 (13 Hoot 1363 in the Solar Hijri calendar) in Karteh Seh, Kabul, Afghanistan. His family roots trace back to Kangorchi village in Keshm District of Badakhshan Province.

From his teenage years, he developed a deep interest in Persian poetry and literature. Over the years, he has written in a variety of classical poetic forms, including the ghazal, masnavi, qasida, rubai, mukhammas, and other traditional forms. Among these, the mukhammas holds a particularly distinctive place in his literary work. His mukhammas poems are characterized by thematic richness, musicality of language, and a deeply emotional style of expression.

In his literary and intellectual outlook, Ahmad Mahmood Imperator has been influenced by such great Persian literary figures as Bedil Dehlavi and Jalal al-Din Rumi. Love, mysticism, humanism, peace, culture, nature, social suffering, and the search for truth are among the central themes that recur throughout his poetry.

Alongside literature and art, herbal medicine and traditional healing practices have also been among his longstanding areas of interest and study. He has acquired considerable knowledge and practical experience concerning medicinal plants and traditional methods of using them. Over the years, he has pursued this field through both reading and personal experience.

Speaking about the origins of this interest, he says:

«“When I was nine years old, I moved with my family from Kabul to Badakhshan, the land of my ancestors. At that time, medical and healthcare facilities were limited in many areas, and people did not have easy access to modern medicines. For many health problems, people relied on medicinal plants and traditional methods of treatment. That was where I first became familiar with these practices and developed a strong interest in the field. Later, I continued studying it and gained further knowledge through practical experience.”»

He continued this interest in the years that followed. At times, drawing on his knowledge and experience, he has offered guidance to patients and people in need regarding the use of medicinal plants and has suggested traditional or herbal remedies. However, this aspect of his work is primarily based on indigenous knowledge, personal experience, and the study of traditional medicine and should not be regarded as equivalent to modern medical specialization or scientifically established medical treatment.

One of the most distinctive qualities of his character is his profound and practical devotion to his parents. He has consistently emphasized the importance of genuinely serving one’s father and mother and believes that much of what he has achieved in life is the result of serving his parents and receiving their blessings.

In his own words:

«“Everything I have and everything I have achieved comes from serving my father and mother. Their blessings have brought me this far.”»

After the death of his father, Shir Ahmad Yawar Kangorchi, in 2015, he continued to devote himself day and night to caring for his mother. He regards this devotion not merely as a family responsibility, but as a source of honor and a profound human value.

Ahmad Mahmood Imperator is a deeply emotional, sensitive, and compassionate person. Alongside his literary and artistic activities, he has a strong concern for the poor and those in need. He often prefers to help quietly and away from public attention, avoiding the public display of his charitable acts.

He is known for his determination, individuality, and distinctive personality. In his approach to life, he seeks to treat people from different social backgrounds and communities with openness, humanity, and without prejudice.

In one of his verses, he writes:

«“Live in harmony with both the common and the distinguished;

Do not judge the world through the narrow eyes of the short-sighted.”»

Another important dimension of his personality is his profound attachment to his homeland. Although he has, at different times, had opportunities to leave Afghanistan and establish a life abroad, he has so far chosen not to emigrate.

He explains his decision in these words:

«“Although I have been given opportunities several times to leave the country, I have never felt that I possess the strength to live in exile. For this reason, despite all the difficulties I face, I have accepted them and continue to strive to remain in my homeland.”»

This decision reflects his deep emotional connection to his native land and to his cultural and family roots.

World peace and mutual acceptance are also central to his intellectual outlook. In his writings and public statements, Ahmad Mahmood Imperator emphasizes peace, mutual respect, tolerance, human dignity, and acceptance of differences among people. He believes that differences in thought, culture, and society should never become reasons for hatred or violence.

In addition to poetry, he is active in graphic design and poetic recitation, sharing his literary and artistic works with Persian-speaking audiences.

Among some admirers of poetry and literature, he is also known by titles such as “The Poet of Hearts” and “The Jewel of Badakhshan.”

The poetic world of Ahmad Mahmood Imperator is a fusion of love, mysticism, emotion, humanism, social pain, peace, and the search for truth. He does not regard poetry merely as a means of expressing personal emotions. For him, poetry is also a language through which ideas can be articulated, social suffering reflected, people brought closer together, and human values preserved.

His literary, artistic, cultural, and educational activities continue. Through poetry, art, indigenous knowledge, and social engagement, Ahmad Mahmood Imperator seeks to contribute to the preservation of love, humanity, culture, peace, mutual acceptance, and the enduring bond between people and their homeland.

Тарҷумаи ҳоли Аҳмад Маҳмуди Император

Аҳмад Маҳмуди Император — шоир, нависанда, қироатгари шеър ва тарроҳи графики афғон, 13-уми Ҳут соли 1363-и шамсӣ, ки ба 3-юми марти соли 1985-и милодӣ баробар аст, дар маҳаллаи Картаи Сеи шаҳри Кобул ба дунё омадааст. Решаҳои хонаводагии ӯ ба вилояти Бадахшон, ноҳияи Кишм ва деҳаи Кангурчӣ мерасанд.

Ӯ аз солҳои наврасӣ ба шеър ва адабиёти форсӣ дилбастагӣ пайдо намуда, дар қолабҳои гуногуни шеъри суннатӣ ва классикӣ эҷод кардааст. Аз ҷумла, дар жанрҳои ғазал, маснавӣ, қасида, рубоӣ, мухаммас ва дигар қолабҳои классикӣ осор офаридааст. Дар миёни ин қолабҳо мухаммасгӯӣ дар фаъолияти адабии ӯ ҷойгоҳи вижа дорад. Мухаммасҳои ӯ аз лиҳози мазмун, мусиқияти сухан ва баёни эҳсосотӣ ҷолибу таъсиргузоранд.

Аз нигоҳи адабӣ ва андешавӣ, Аҳмад Маҳмуди Император аз осори бузургоне чун Бедили Деҳлавӣ ва Мавлоно Ҷалолуддини Балхӣ таъсир пазируфтааст. Дар ҷаҳони шеъри ӯ мафҳумҳое чун ишқ, ирфон, инсонгароӣ, сулҳ, фарҳанг, табиат, дардҳои иҷтимоӣ ва ҷустуҷӯи ҳақиқат ҷойгоҳи густурда доранд.

Дар баробари адабиёт ва ҳунар, гиёҳдармонӣ ва донишҳои тибби суннатӣ низ аз соҳаҳои мавриди таваҷҷуҳ ва омӯзиши ӯ мебошанд. Ӯ дар бораи гиёҳҳои шифобахш ва роҳҳои суннатии истифодаи онҳо дониш ва таҷрибаи қобили таваҷҷуҳ андӯхтааст. Дар тӯли солҳои зиёд ин донишҳоро ҳам тавассути мутолиа ва омӯзиш ва ҳам аз роҳи таҷрибаи амалӣ пайгирӣ намудааст.

Ӯ дар бораи сарчашмаи ин таваҷҷуҳ чунин мегӯяд:

«Вақте ки нӯҳсола будам, ҳамроҳи хонавода аз Кобул ба вилояти Бадахшон, сарзамини аҷдодии худ, рафтам. Дар он давра дар бисёре аз минтақаҳо муассисаҳои тиббӣ ва беҳдоштӣ маҳдуд буданд ва дастрасии мардум ба доруҳои тибби муосир низ осон набуд. Мардум барои табобати бисёре аз мушкилоти саломатӣ аз гиёҳҳои шифобахш ва усулҳои суннатӣ истифода мекарданд. Ман аз ҳамон ҷо бо ин таҷрибаҳо ошно шуда, ба ин соҳа шавқи зиёд пайдо кардам. Баъдтар ҳам ба омӯзиши он пардохтам ва ҳам аз роҳи таҷрибаи амалӣ донишҳои бештаре андӯхтам.»

Ӯ дар солҳои баъдӣ низ ин шавқу таваҷҷуҳро идома додааст. Гоҳе бар асоси дониш ва таҷрибаҳои худ ба беморон ва ниёзмандон дар мавриди истифодаи гиёҳҳои шифобахш машварат медиҳад ва доруҳои суннатӣ ё гиёҳиро пешниҳод мекунад. Бо вуҷуди ин, ин бахши фаъолияти ӯ бештар бар донишҳои бумӣ, таҷрибаи шахсӣ ва мутолиаи тибби суннатӣ асос ёфтааст ва набояд онро бо тахассуси тибби муосир ё усулҳои табобатии аз нигоҳи илмӣ собитшуда яксон донист.

Яке аз хислатҳои барҷастаи шахсияти ӯ эҳтиром ва дилбастагии амиқу амалии ӯ ба падару модар аст. Ӯ ҳамеша бар хидмати самимӣ ва воқеӣ ба падару модар таъкид мекунад ва бар ин бовар аст, ки бахши бузурге аз он чи дар зиндагӣ ба даст овардааст, самараи хидмат ба падару модар ва дуои неки онҳост.

Ӯ мегӯяд:

«Ҳар чизе ки дорам ва ба даст овардаам, аз хидмат ба падару модар аст ва дуои неки онҳо маро ба ин ҷо расонидааст.»

Пас аз даргузашти падараш, Шер Аҳмад Ёвари Кангурчӣ, дар соли 1394-и шамсӣ, ӯ пайваста шабу рӯз дар хидмати модараш будааст. Ӯ ин хидматро танҳо як вазифаи хонаводагӣ намедонад, балки онро мояи ифтихор ва арзиши бузурги инсонӣ медонад.

Аҳмад Маҳмуди Император инсони бисёр эҳсосӣ, нозуктабъ ва меҳрубон аст. Дар баробари фаъолияти адабӣ ва ҳунарӣ, ба кумак ба камбизоатон ва ниёзмандон низ таваҷҷуҳи хос дорад. Вай бештар мекӯшад чунин кумакҳоро бесарусадо ва дур аз чашми дигарон анҷом диҳад ва аз ошкор сохтани корҳои неки худ худдорӣ мекунад.

Ӯ ҷавоне қавиирода, фарқкунанда ва дорои шахсияти хос аст. Дар муносибат бо зиндагӣ ва инсонҳо мекӯшад бо одамони табақаҳо ва гурӯҳҳои гуногуни ҷомеа бо диди боз, инсондӯстона ва бидуни таассуб муносибат намояд.

Ӯ дар яке аз байтҳои худ мегӯяд:

«Бо омма созу хос ҳаме кун ту зиндагӣ,

Дори ҷаҳон ба дидаи кӯтоҳназар макун.»

Яке дигар аз ҷанбаҳои муҳимми шахсияти ӯ дилбастагии амиқ ба Ватан ва сарзамини модарӣ мебошад. Бо он ки дар давраҳои гуногун барои ӯ имкони тарки Афғонистон ва интихоби зиндагӣ дар хориҷ аз кишвар фароҳам шудааст, ӯ то имрӯз муҳоҷиратро интихоб накардааст.

Ӯ дар ин бора мегӯяд:

«Бо он ки чандин бор шароит барои ман фароҳам шуд, то аз кишвар муҳоҷират кунам, аммо то ҳол тавони зиндагӣ дар ғарибиро дар худ надидаам. Аз ҳамин рӯ, бо тамоми мушкилоте, ки бо онҳо рӯ ба рӯ ҳастам, онҳоро пазируфтаам ва мекӯшам дар Ватан бимонам.»

Ин тасмим аз пайванди амиқи эҳсосии ӯ бо сарзамини модарӣ ва решаҳои фарҳангиву хонаводагиаш дарак медиҳад.

Сулҳи ҷаҳонӣ ва ҳамдигарпазирӣ низ аз меҳварҳои асосии андешаи ӯ ба шумор мераванд. Аҳмад Маҳмуди Император дар суханронӣ ва навиштаҳои худ бар сулҳ, эҳтироми мутақобил, таҳаммулпазирӣ, каромати инсонӣ ва пазируфтани фарқиятҳои миёни инсонҳо таъкид мекунад. Ӯ бар ин бовар аст, ки ихтилофоти фикрӣ, фарҳангӣ ва иҷтимоӣ набояд ба душманӣ ва хушунат миёни инсонҳо табдил шаванд.

Ӯ дар баробари шоирӣ, дар соҳаи тарроҳии графикӣ ва қироати шеър низ фаъолият мекунад ва осори адабӣ ва ҳунарии худро бо хонандагон ва дӯстдорони адабиёти форсизабон ба ҳам мерасонад.

Дар миёни бархе аз дӯстдорони шеър ва адабиёт ӯ бо унвонҳое чун «Шоири дилҳо» ва «Лаъли Бадахшон» низ шинохта мешавад.

Ҷаҳони шеъри Аҳмад Маҳмуди Император омезае аз ишқ, ирфон, эҳсос, инсонгароӣ, дардҳои иҷтимоӣ, сулҳ ва ҷустуҷӯи ҳақиқат аст. Ӯ шеърро танҳо василаи баёни эҳсосоти шахсӣ намедонад, балки онро забоне барои баёни андеша, бозтоби дардҳои ҷомеа, пайванди инсонҳо ва ҳифзи арзишҳои инсонӣ медонад.

Фаъолиятҳои адабӣ, ҳунарӣ, фарҳангӣ ва омӯзишии ӯ ҳамчунон идома доранд. Ӯ мекӯшад тавассути шеър, ҳунар, донишҳои бумӣ ва фаъолияти иҷтимоии худ дар роҳи ҳифзи ишқ, инсондӯстӣ, фарҳанг, сулҳ, ҳамдигарпазирӣ ва пайванди инсон бо Ватан саҳме дошта бошад.

۱۴۰۵ شهریور ۶, جمعه

سوانح شاعر احمد محمود امپراطور

سوانح شاعر احمد محمود امپراطور

سوانح احمد محمود امپراطور

احمد محمود امپراطور، شاعر، نویسنده، دکلمه‌خوان و هنرمند گرافیک افغانستان، در ۱۳ حوت ۱۳۶۳ خورشیدی برابر با ۳ مارچ ۱۹۸۵ میلادی در کارتۀ سه کابل چشم به جهان گشود. ریشهٔ خانوادگی او به ولایت بدخشان، ولسوالی کشم و روستای کنگورچی بازمی‌گردد.

او از سال‌های نوجوانی به شعر و ادبیات فارسی علاقه‌مند شد و در قالب‌های گوناگون شعر کلاسیک طبع‌آزمایی کرده است. از جمله در غزل، مثنوی، قصیده، رباعی، مخمس و دیگر قالب‌های کلاسیک آثاری سروده است؛ اما در میان این قالب‌ها، مخمس‌سرایی جایگاه ویژه‌ای در کارنامهٔ ادبی او دارد. مخمس‌های او از نظر مضمون، موسیقی کلام و بیان عاطفی، گیرا و تأثیرگذارند.

از نظر ادبی و فکری، احمد محمود امپراطور از شاعران بزرگی چون بیدل دهلوی و مولانا تأثیر پذیرفته و در شعرهایش عشق، عرفان، انسان‌دوستی، صلح، فرهنگ، طبیعت، دردهای اجتماعی و جست‌وجوی حقیقت بازتاب گسترده دارد.

در کنار ادبیات و هنر، طبابت گیاهی و دانش طب سنتی نیز از علایق و حوزه‌های مطالعاتی اوست. او دربارهٔ گیاهان دارویی و شیوه‌های سنتی استفاده از آنها معلومات و تجربهٔ قابل توجهی اندوخته و در طول سال‌ها، این دانش را هم از طریق مطالعه و هم تجربهٔ عملی دنبال کرده است.

خودش دربارهٔ ریشهٔ این علاقه چنین می‌گوید:

«زمانی که من ۹ سال داشتم، از کابل همراه خانواده به ولایت بدخشان، سرزمین اجدادی‌ام، رفتم. در آن زمان در بسیاری از مناطق، مراکز درمانی و صحی محدود بود و دسترسی مردم به داروهای طب جدید نیز آسان نبود. مردم برای درمان بسیاری از مشکلات خود از گیاهان دارویی و روش‌های سنتی استفاده می‌کردند. من از همان‌جا با این تجربه‌ها آشنا شدم و علاقهٔ زیادی به این رشته پیدا کردم. بعدها هم به مطالعهٔ آن پرداختم و هم در عمل تجربه‌هایی اندوختم.»

او در سال‌های بعد نیز این علاقه را ادامه داده و گاه بر اساس آموخته‌ها و تجربه‌های خود، دربارهٔ استفاده از داروهای گیاهی با بیماران و نیازمندان مشورت کرده و نسخه‌های سنتی و گیاهی پیشنهاد می‌کند. با این حال، این بخش از فعالیت او بیشتر بر دانش بومی، تجربهٔ شخصی و مطالعات طب سنتی استوار است و نباید آن را معادل تخصص پزشکی مدرن یا درمان اثبات‌شدهٔ بیماری‌ها دانست.

یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های شخصیتی او، ارادت عمیق و عملی به پدر و مادر است. او همواره بر خدمت واقعی به والدین تأکید فراوان داشته و باور دارد که بخش بزرگی از آنچه در زندگی به دست آورده، حاصل خدمت و دعای خیر آنان است. به گفتهٔ خودش:

«من هر چیزی که دارم و یافته‌ام، از خدمت به پدر و مادر است و دعای خیر آنها مرا به اینجا رسانیده است.»

پس از درگذشت پدرش، شیراحمد یاور کنگورچی، در سال ۱۳۹۴ خورشیدی، او پیوسته در خدمت شبانه‌روزی مادر خویش بوده و این خدمت را نه تنها یک وظیفهٔ خانوادگی، بلکه افتخار و ارزش بزرگی انسانی می‌داند.

احمد محمود امپراطور انسانی بسیار عاطفی، احساساتی و نازک‌خیال است. در کنار فعالیت‌های ادبی و هنری، علاقه‌مند است به فقرا و نیازمندان نیز کمک کند؛ اما غالباً این کار را بی‌سروصدا و در لفافه انجام می‌دهد و از آشکار ساختن نیکی‌های خود پرهیز دارد.

او جوانی خوش‌تیپ، مصمم، متفاوت و دارای شخصیتی خاص است و در نگاهش به زندگی، تلاش دارد با مردم از طبقات و گروه‌های گوناگون با دیدی باز و انسانی رفتار کند. خودش در یکی از ابیاتش می‌گوید:

«با عام ساز و خاص همی کن تو زندگی

دارِ جهان به دیدهٔ کوتاه‌نظر مکن»

یکی دیگر از وجوه قابل توجه شخصیت او، دلبستگی عمیق به وطن و سرزمین مادری است. با آن‌که در مقاطع مختلف شرایط برایش مساعد شده تا از افغانستان مهاجرت کند و زندگی در بیرون از کشور را برگزیند، اما تاکنون مهاجرت را انتخاب نکرده است. او در این‌باره می‌گوید:

«با آن‌که چندین بار شرایط برایم مساعد شد تا از کشور مهاجرت کنم، اما تا هنوز توان زندگی در غربت را در خود ندیده‌ام. به همین خاطر، با تمام مشکلاتی که با آن مواجه هستم، آنها را پذیرفته‌ام و می‌کوشم در وطن بمانم.»

این تصمیم، نشان‌دهندهٔ پیوند عاطفی و تعلق خاطر عمیق او به سرزمین مادری و ریشه‌های فرهنگی و خانوادگی‌اش است.

صلح جهانی و همدیگرپذیری نیز از محورهای مهم اندیشهٔ اوست. احمد محمود امپراطور در سخنان و نوشته‌هایش بر صلح، احترام متقابل، مدارا، کرامت انسانی و پذیرش تفاوت‌های میان انسان‌ها تأکید می‌کند و باور دارد که تفاوت‌های فکری، فرهنگی و اجتماعی نباید به دشمنی و خشونت میان انسان‌ها تبدیل شود.

او افزون بر شاعری، در گرافیک دیزاین و دکلمه نیز فعالیت دارد و آثار ادبی و هنری خود را با مخاطبان فارسی‌زبان به اشتراک می‌گذارد. در میان شماری از علاقه‌مندان شعر و ادب، با عنوان‌هایی چون «شاعر دل‌ها» و «لعل بدخشان» نیز شناخته می‌شود.

جهان شعری احمد محمود امپراطور آمیزه‌ای از عشق، عرفان، احساس، انسان‌دوستی، دردهای اجتماعی، صلح و جست‌وجوی حقیقت است. او شعر را تنها وسیله‌ای برای بیان احساسات شخصی نمی‌داند، بلکه آن را زبانی برای بیان اندیشه، بازتاب دردهای جامعه، پیوند انسان‌ها و پاسداری از ارزش‌های انسانی می‌داند.

فعالیت‌های ادبی، هنری، فرهنگی و مطالعاتی او همچنان ادامه دارد و می‌کوشد از طریق شعر، هنر، دانش بومی و رفتار اجتماعی خویش، سهمی در پاسداری از عشق، انسانیت، فرهنگ، صلح، همدیگرپذیری و پیوند انسان با وطن داشته باشد.

۱۴۰۵ مرداد ۲۱, چهارشنبه

خریدار است کشور می فروشند- شاعر احمد محمود امپراطور

خریــــدار است؟ کشور می فروشند

در و دیـــــــوار و منـبر می فروشند

جمع اند در گرد خوانی خون و آتش

سر و ســــردار و لشکر می فروشند

پــدر را کشتـــــه بودن سالهـــا پیش

کنـــون بیچــــاره مــادر می فروشند

بــــرادر هــــا به ملک غیـــر رفتند

همین بیچــــاره خـواهر می فروشند

دو ســـه تــــا زن که دارند اندرونی

دو ســـه تــا را به زیور می فروشند

پســـر هـا منحرف در کوچه و شهر

سیـــه بخت گشته دختر می فروشند

مسلمـــــــان از مسلمــــانی کشیــدن

کتــــاب الله بـــه کافــــر می فروشند

چنـــان در شهـــوت کاذب غریق اند

که پیـــــراهن به نیــکر می فروشند

گــل و بـــــاغ و گلستان خاک کردن

به زاغ پیــــر چــوکـــر می فروشند

سفیـــد و سبـــــز را دادن به یغمــــا

سیــــاهی بر ستمـــــگر می فروشند

امــــان از دستِ سیاست های خـارج

که خـــر را جای رهبـر می فروشند

یقیــــن دارم ســـر این بـد ســرشتان

که خود را جای دیــگر می فروشند

به داد مـــــا بــــرس ای خالـــق کُل

نمک را جـــــای شـکر می فروشند

به محمود افتـــــرا بسیـــار بستند

جمــــع خائیــــن قلنـــدر می فروشند

-----------------------------

چهارشنبه ۲۲ اسد ۱۳۹۹ خورشیدی

که برابر میشود به 12 آگست 2020 ترسایی

سرودم

#احمد_محمود_امپراطور

۱۴۰۵ مرداد ۴, یکشنبه

این دور دوری عشقِ مجازیست جان من

این دور دوری عشقِ مجازیست جانِ من
عشقِ حقیقی را به سرِ دار می برند
احمد محمود امپراطور