Муқаддимаи кӯтоҳ дар бораи Аҳмад Маҳмуд Император;

Ahmad Mahmood Imperator 

Муқаддимаи кӯтоҳ дар бораи Аҳмад Маҳмуд Император; Шоири Император ва Нависандаи Бузурги Кишвар, зодаи Бадахшон, Афғонистон, таваллуд 13 Ҳут 1363 хуршедӣ (3 марти соли 1984 милодӣ) дар Карт-03, Кобул.**  

Ӯ аз хонаводаи фарҳангӣ ва ашрофзода бармеояд, ки решаҳои чандинсола дар илм, адабиёт ва хидмати иҷтимоӣ доранд.  

Насабаш ба Дамламаулона Арбоб Маҳзун ва Қозӣ Ҳабибуллоҳ Шаҳид мерасад; падараш, Шир Аҳмад Явор Конгорчӣ, ёвари наздики Ҷалолатмаоб Подшоҳ Муҳаммад Зоҳир Шоҳ, подшоҳи дерини Афғонистон буд.  

Баъд аз оғози ҷангҳои шаҳрвандӣ, соли 1371 хуршедӣ, ӯ маҷбур шуд бо хонаводааш ба вилояти Бадахшон кӯч бандад. Ин муҳоҷирати дохилӣ пур аз ранҷу маҳрумият буд, вале ба ӯ назари амиқтаре дар бораи ранҷи инсону маънои ватан ато намуд.  

Пас аз даҳ сол, дар соли 1381 хуршедӣ, ӯ ба Кобул баргашт, таҳсилашро идома дода, шаҳодатномаи синфи 12-умро аз мактаби миёнаи Абдул Ҳадӣ Довӣ дарёфт кард.  

Баъдан дарси барноманависии компютерро омӯхта, дониши худро дар ин соҳа густариш дод.  

Баъди қабули ӯ ба риштаи тиб дар имтиҳони дохилавии соли 1382 хуршедӣ, бинобар сабабҳои саломатӣ роҳи дигареро баргузид.  

Аз соли 1388 хуршедӣ ба шеъру адаб ҷиддан рӯй овард.  

Аҳмад Маҳмуд Император як андешаманди донишманд ва амиқфикр аст, ки шеърро на ҳамчун бозии калимаҳо, балки ҳамчун забони огоҳӣ, муҳаббат ва бедории рӯҳ мебинад.  

Дар ашъори ӯ эҳсос ва фикр якҷо нафас мекашанд; мавзӯъҳои ӯ муҳаббат ба хонавода ва эҳтиром ба падару модар, шарафи зан, ҳамдардии инсонӣ, меҳрубонӣ ба ҳайвонот ва ҳифзи табиатро дар бар мегиранд.  

Ба назари ӯ, зан «меҳвари тавозуни байни эҳсос ва ақл» аст ва замин мавҷуди зиндае аст, ки ҳамроҳи инсоният зиндагӣ мекунад.  

Шеърҳои ӯ дар шаклҳои гуногун, ба мисли ғазал, маснавӣ, мухаммас, мусаддас, мустазод, рубоӣ, сегона ва назми озод суруда шудаанд.  

Ӯ инсонҳоро берун аз марзҳои миллӣ, динӣ ва забонӣ мебинад ва бовар дорад, ки «инсон, пеш аз ҳар гуна ҳувият, инсон аст».  

Бо вуҷуди ҳамаи фишорҳои иҷтимоӣ ва душвориҳо, Аҳмад Маҳмуд Император ҳеҷ гоҳ ба муҳоҷират таслим нашуда, то ҳол дар ватани худ зиндагӣ дорад.  

Ҳарчанд ба кишварҳои хориҷ сафар кардааст, мегӯяд: «Ҳеҷ чиз ба андозаи муҳоҷират вазнин ва ҷонфарсо нест; то имрӯз қудрати дур будан аз хокамро дар худ наёфтаам».  

Ӯ адабиётро ҳамчун ойинаи андеша ва софкунандаи рӯҳи инсон мебинад; забоне барои бедорӣ, муҳаббат ва бозсозии виҷдони ҷамъиятӣ.  

***

معرفی‌ مختصر شاعر و نویسنده اهل بدخشان افغانستان احمد محمود امپراطور

 

شاعر اهل بدخشان افغانستان 

معرفی مختصر احمد محمود امپراطور؛ امپراطور شاعر و نویسنده چیره‌دست کشور، اهل بدخشان افغانستان، در ۱۳ حوت ۱۳۶۳ خورشیدی (۳ مارس ۱۹۸۴ میلادی) در کارته سوم کابل دیده به جهان گشود. 

او از خانواده‌‌ای فرهنگی و اصیل برخاسته است که ریشه‌‌ای چند صدساله در دانش، ادب و خدمات اجتماعی دارد. 

نسب‌اش به داملامحمد ارباب محزون و قاضی حبیب‌‌الله شهید می‌رسد، پدرش شیراحمد یاور کنگورچی، از یاوران خاص اعلی‌حضرت محمد ظاهرشاه، پادشاه فقید افغانستان بود.

در پی شعله‌‌ور شدن جنگ‌های داخلی، او در سال ۱۳۷۱ خ/ همراه با خانواده ناگزیر به ولایت بدخشان کوچ کرد؛ مهاجرتی درون‌‌مرزی که هر چند دشواری‌ها و محرومیت‌‌های بسیار داشت، اما در جان او نگاهی ژرف‌تر به رنج انسان و مفهوم وطن پدید آورد. 

پس از یک دهه، در سال ۱۳۸۱ خ/ دوباره به کابل بازگشت و پس از ادامه تحصیل، از لیسه عالی عبدالهادی داوی سند فراغت صنف دوازدهم‌اش را به دست آورد. 

سپس در زمینه برنامه‌‌های کامپیوتری آموزش دید و دانش خود را در این عرصه گسترش داد. 

در کانکور سال ۱۳۸۲ خورشیدی در رشتهٔ طب پذیرفته شد، ولی به سبب مشکلات صحی راه دیگری برگزید.

از سال ۱۳۸۸ خ/ با جدیت به شعر پرداخت. 

امپراطور انسانی پر‌ مطالعه و ژرف‌‌اندیش است که شعر را نه بازی با واژگان، بلکه زبان آگاهی، عشق و بیداری روح می‌داند. 

در آثارش احساس و تفکر هم‌نفس‌اند؛ موضوعات‌اش از مهر به خانواده و حرمت والدین تا کرامت زن، همدلی انسان‌‌ها ترحم به حیوانات و پاسداشت طبیعت را در برمی‌گیرد. 

از نگاه او، زن"محور تعادل میان احساس و خرد" است و زمین، موجودی زنده و همراه انسان.

اشعارش در قالب‌های گوناگون چون غزل، مثنوی، مخمس، مسدس، مستزاد، رباعی، مثلث و شعر آزاد سروده شده‌اند. 

او مردم را فراتر از مرز ملیت، مذهب و زبان می‌‌نگرد و باور دارد که « آدم پیش از هر هویت دیگر، انسان است»

با وجود همه فشارها و دشواری‌‌های اجتماعی، امپراطور هرگز تن به مهاجرت نداده و همچنان در سرزمین خویش زیسته است. 

هرچند سفرهایی به بیرون از کشور داشته، اما خود می‌گوید: «هیچ چیزی به اندازهٔ غربت، سنگین و جان‌فرسا نیست؛ من تا امروز توانِ دوری از خاکم را در خود ندیده‌‌ام.»

او ادبیات را آیینه‌‌ای اندیشه و صیقل‌دهی جان انسان می‌داند؛ زبانی برای بیداری، مهر و بازسازی وجدان جامعه.

نمونه‌ کلام:

بودم نیامدی و نبودم نیامدی 

ده‌ها غزل به عشق سرودم نیامدی

بردم تو را به اوج سخن‌های گوهرین 

با کهکشان واژه ستودم نیامدی 

کردم دعا به نیمه‌شبان تا به صبحگاه 

بار گناه ز خویش زدودم نیامدی 

گشتم به کوچه کوچه‌ی این شهر لاجرم

در خاک خویش رفته غنودم نیامدی

گفتم به هرکه هستی به من جان و زندگی

خواندم تو را تمام وجودم نیامدی 

درد من است عشق و دوای من است عشق

 از دست تو سیاه و کبودم نیامدی 

چون دشت‌لاله‌زارم و چون ابر نوبهار 

دامن به خون و سر به سجودم نیامدی 

گاهی مریض و گاهی به دیوانگی زدم 

خود را شبیه‌ای مرده نمودم نیامدی 

در زیر سنگی طعنه‌ای نامردمان شدم

ای کور باد چشمی حسودم نیامدی 

"محمود" را ندیدی و نشمردی‌ ای دریغ!

صفری به هیچ خویش فزودم نیامدی

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم - شاعر احمد محمود امپراطور

 

امشب از گلشنِ روی تو مسیحا دارم 

موجِ از غلغله در این دل شیدا دارم

 به جمالِ تو من از دور تماشا دارم

عطرِ فردوسِ برین نرگسِ شهلا دارم

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم

-----------------------------------

جامِ لبریزِ می و سرخی رخسار نگار 

گلشنِ شعر و سخن از لبِ پر باده یار 

 به زبانم برسد شربتِ انگور و انار

به کنارم که تو باشی همه دنیا دارم  

 شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم

 ---------------------------------

دستِ خود را تو بدستم بده و دستم گیر 

است ویرانه دلم لطفِ نما کن تعمیر 

 مرغِ خونین دلم در قفس اش مانده اسیر 

فرصتِ است که من محشرِ بر پا دارم

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم 

---------------------------------

جانِ من عاشقی فرمانِ خدا میخواهد

سرِ تسلیم و دلی گشته فنا میخواهد 

سوی آیینه نگاه کردن حیا میخواهد 

من تو را دارم و پر واز به پهنا دارم 

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم

---------------------------------

ز زمین تا به سما رنگِ حقیقت می بین

جامه ی تازه عروسانِ طبیعت می بین 

یک شبِ را چه شود آی غنیمت می بین 

تو بیا رختِ سفیدِ تو تمنا دارم 

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم 

---------------------------------

بدر بارگه ات رفته تقلا کردم 

آتش و شمع و شرابِ تو محیا کردم 

عشقِ خود با سخنِ ساده هویدا کردم 

طبعِ سرشار و خورشانِ چو دریا دارم 

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم

----------------------------------

تو به محمود بیا قصه ای یلدایی کن 

عطرِ گیسو بفشان جلوه ی رعنایی کن

ترکِ آشفتگی و اینهمه تنهایی کن 

که بدونِ تو گرفتاری سرما دارم 

شبِ یلدا دارم شبِ یلدا دارم

------------------------------- 

شب یلدا دارم، شبی که تاریکی‌ اش نه به سنگینی شب، 

که به لطافت دلتنگی معشوق است 

و گرمای حضور عزیزانش سرمای زمستان را 

چون آغوشی عاشقانه از یاد می برد. 

شبی دارم که قصه‌ هایش در گوش زمان، 

همچون نجوا های عشق زمزمه می‌ شوند و شعر هایش از دلهای عاشق جاری می‌گردند.

شب یلدا دارم، که انار های سرخ چون بوسه‌ های پر حرارت می‌ درخشند

 و تربوز ها طعم لبخند های گرم تابستانی را به سردی زمستان هدیه می‌دهند.

 این شب، نه تنها طولانی‌ ترین شب سال، بلکه جشنی است

 که در آن تاریکی همچون معشوقی سر به گریبان، به روشنایی امید دل می‌بازد.

شب یلدا دارم، که هر لحظه‌ اش فرصتی است برای هم‌ آغوشی عشق و مهر، برای بازگویی قصه‌ هایی که عطر دلدادگی دارند 

و برای بافتن خاطراتی که تا ابد در قاب دل باقی می‌مانند.

شب یلدا دارم، که در تاریکی‌ اش، شعله‌ های عاشقانه‌ ای 

از جنس عشق و امید افروخته میشود. 

شبی که با هر ثانیه‌ اش، طلوع سپیده‌ دم نزدیک‌ تر می‌شود،

 یادآور آنکه هیچ جدایی‌ ابدی نیست و پیوند ها همواره در راه‌ اند.

شب یلدا دارم، شبی که درازای آن را نه با ساعت،

 که با تپش‌های قلب‌ هایی می‌ شمارم که در آغوش عشق و همدلی می‌ تپند.

شاعر و‌ نویسنده: 

احمد محمود امپراطور

#شب_یلدا 

#شب_چله 

#طلوع

Mawlana-e Balkhay Foundation بنیاد مولانای بلخی 

Meta for Business 

Facebook 

پایگاه نشر شعر

Writer: Ahmad Mahmood Imperator

بودم نیامدی و نبودم نیامدی

شاعر احمد محمود امپراطور 

 

بودم نیامدی و نبودم نیامدی 

ده ها غزل به عشق سرودم نیامدی

بردم تو را به اوج سخن های گوهرین 

با کهکشان واژه ستودم نیامدی 

کردم دعا به نیمه شبان تا به صبحگاه 

بار گناه ز خویش زدودم نیامدی 

گشتم به کوچه کوچه ی این شهر لاجرم

در خاک خویش رفته غنودم نیامدی

گفتم به هرکه هستی به من جان و زندگی

خواندم تو را تمام وجودم نیامدی 

درد من است عشق و دوای من است عشق

 از دست تو سیاه و کبودم نیامدی 

چون دشت لاله زارم و چون ابر نوبهار 

دامن به خون و سر به سجودم نیامدی 

گاهی مریض و گاهی به دیوانگی زدم 

خود را شبیه ای مرده نمودم نیامدی 

در زیر سنگی طعنه ای نامردمان شدم

ای کور باد چشمی حسودم نیامدی 

محمود را ندیدی و نشمردی ای دریغ 

صفری به هیچ خویش فزودم نیامدی 

---------------------------------

یکشنبه ۱۶ قوس ۱۴۰۴ خورشیدی 

که برابر میشود به 7 دسامبر 2025 میلادی 

سرودم 

احمد محمود امپراطور

شام امروز برای فاتحهٔ چهلمین روز رحلت استاد عتیق‌ الله بیقرار به خانه‌ شان رفتم.

 

احمد محمود امپراطور و گرگ استاد بیقرار

شام امروز برای فاتحهٔ چهلمین روز رحلت استاد عتیق‌ الله بیقرار به خانه‌ شان رفتم. 

هنگام خروج، در صحن حویلی گرگ پاسبان شان از دل سایه‌ ها بیرون آمد و راه را پیش رویم بست. 

لحظاتی با چشمان درخشانش به من نگریست؛ 

نگاهی که بیشتر شبیه پرسش بود تا تهدید. 

سپس آرام کنار رفت، گویی احترام صاحبخانه را ادا کرده باشد. 

همان دم فهمیدم که حتی گرگ این خانه نیز در سوگ استاد خاموش شده است.

یاد و خاطرات نیکو ترین دوست حیاتم 

استاد عتیق الله بیقرار گرامی و ستوده باد.

شام دوشنبه ۱۷ قوس ۱۴۰۴ خورشیدی 

احمد محمود امپراطور